Carotenoïden zijn natuurlijke kleurstoffen die niet door het menselijk lichaam worden geproduceerd en die verantwoordelijk zijn voor de gele, oranje en rode kleuring van veel voedingsmiddelen.

Van de meer dan 600 carotenoïden die in de natuur aanwezig zijn, zijn ongeveer 20 daarvan aanwezig in menselijk plasma en weefsels, en slechts 6 daarvan in grotere hoeveelheden, die worden geconsumeerd via het voedsel.

Meer recente studies hebben aangetoond dat carotenoïden het vermogen hebben om te werken als krachtige antioxidanten, en sommige daarvan ook worden omgezet in vitamine A in ons lichaam.

Carotenoïden en vitamine A
Vitamine A is te vinden in dierlijke weefsels, maar in ons lichaam is deze vitamine in de vorm van 3 stoffen: retinoïnezuur, retinaldehyde en retinol. Carotenoïden kunnen worden verdeeld in twee groepen, de voorlopers van vitamine A en die niet kunnen deelnemen aan de synthese van retinol.

Vitamine A is essentieel voor de menselijke groei en ontwikkeling, het versterkt het immuunsysteem, houdt de slijmvliezen gezond en werkt om het gezichtsvermogen te behouden. Als dat niet gebeurd, kan dit nachtblindheid veroorzaken, waardoor het gezichtsvermogen wordt verminderd in omgevingen met weinig of geen licht.

Belangrijkste carotenoïden:
Beta-caroteen: kan worden omgezet in vitamine A en wordt gevonden in oranjegele groenten en fruit zoals wortels, pompoenen, mango’s en perziken, en donkergroene bladgroenten zoals andijvie, boerenkool en spinazie.

Alpha-caroteen: het kan ook worden omgezet in vitamine A in ons lichaam en heeft een hogere antioxidant capaciteit wanneer het wordt geassocieerd met bètacaroteen en kan worden gevonden in voedingsmiddelen zoals wortels, pompoen, spinazie en broccoli.

Lycopeen: het bevat geen Vitamine A-activiteit, maar is verantwoordelijk voor de rode verkleuring van bepaalde voedingsmiddelen en kan worden gevonden in tomaat, watermeloen en papaja. Deze carotenoïde heeft ook een antioxiderende werking en sommige onderzoeken geven al aan dat het de risico’s voor hart- en vaatziekten kan verminderen.

Luteïne en Zeaxanthin: carotenoïden die verantwoordelijk zijn voor de gele kleur van sommige voedingsmiddelen, zoals maïs, gele paprika, eigeel en kunnen ook voorkomen in waterkers en spinazie. Deze carotenoïden zijn ook verantwoordelijk voor de gelige pigmentatie van de menselijke netvlies macula, die werkt als oftalmische beschermers en aldus het risico van maculaire degeneratie met de leeftijd vermindert.

Hoe kan je carotenoïden toevoegen aan het voedsel?
Probeer gele, oranje en rode voedingsmiddelen in je eten op te nemen. Raadpleeg eventueel een voedingsdeskundige om te helpen bij het samenstellen van je voedingsplan.

Vorig artikelTips om de inname van gluten te vermijden
Volgend artikelGlutenvrij koken