Het klinkt zo logisch om gratis mindfulness aan te bieden voor werknemers die blootstaan aan werkstress en in een burn-out dreigen te glijden. Maar ondanks alle goede bedoelingen heeft deze aanpak nauwelijks duurzaam effect. Mindfulness-expert Marisa Garau legt uit waarom je met gratis mindfulness meestal een kat in de zak koopt en het je meer kost dan je lief is.

Iedereen aan de mindfulness
Toen ik vijftien jaar geleden de mindfulness-training volgde, was mindfulness nog een exotisch begrip waar alleen heel trendy mensen op af kwamen. Maar inmiddels is de mindfulness-filosofie zo ingeburgerd dat zelfs werkgevers en ziektekostenverzekeraars overstag zijn gegaan en er alles aan doen om iedereen aan de mindfulness te krijgen.

Paniekaanval
Ondanks het feit dat hele volksstammen via hun werk een gratis mindfulness-training hebben gevolgd, blijf ik maar mailtjes ontvangen van werknemers die zich nog net zo gestrest voelen als vóór de training. Sommigen klagen zelfs dat ze soms overvallen worden door een paniekaanval wanneer ze zelfstandig de mindfulness-meditaties doen.

Gemene comments
Niet alleen ik heb de indruk dat we meer stressen dan ooit. Onderzoekscijfers wijzen uit dat werkstress onder werknemers maar blijft toenemen. Het ziekteverlof vanwege burn-out kost onze samenleving miljoenen per jaar. En terwijl praktisch elke werknemer een mindfulness-cursus heeft gevolgd en dus meer zelfinzicht en minder ego-gedreven gedrag zou moeten vertonen, verwerken social media dag-in-dag-uit een tsunami aan gemene comments vol intolerantie, vernedering en racisme.

Weinig effect
Kortom: mindfulness is een schitterend concept waar veel mensen voor warmlopen… maar in het dagelijks leven lijkt het bitter weinig effect te hebben. Hoe kan het toch dat stress, burn-out en intolerantie nog steeds de scepter zwaaien in een samenleving waarin bijna elke werknemer gratis mindfulness tot z’n beschikking heeft? Er zijn drie redenen voor deze tegenstelling aan te wijzen:

1. Gratis heeft geen waarde
Mindfulness is een persoonlijke keuze voor innerlijke verandering. Je wilt meer ontspannen in het leven staan door oude, inefficiënte denkpatronen af te leren die niets dan drama veroorzaken. Het is goed om daar zelf wat voor te moeten doen. En dat betekent: de mindfulness-training zoeken die bij je past (in een groep, online of digitaal) en daar bewust in investeren. Door je eigen investering ga je veel gemotiveerder aan de slag dan wanneer je een gratis cursus van je werkgever krijgt, omdat ‘gratis’ nu eenmaal geen waarde vertegenwoordigt en je zo’n cursus toch niet serieus neemt. Bovendien helpt een mindfulness-aanpak, die je zelf selecteert, stukken beter bij het ontwikkelen van de focus, die je nodig hebt om een meer ontspannen toekomst voor jezelf te creëren.

2. Symptoombestrijding
Veel werkgevers bieden hun werknemers een gratis mindfulness-cursus aan om stress op het werk te verminderen. Maar stress is een gevolg… geen oorzaak. De werkelijke oorzaken van werkstress zijn meestal slecht management, ingrijpende reorganisaties of een te hoge werkdruk. Het aanbieden van gratis mindfulness voor gestreste werknemers is dus niets meer dan symptoombestrijding. In plaats dat de werkgever stress-triggers op het werk aanpakt (de oorzaak), worden werknemers aangemoedigd om hun stress (het gevolg) aan te pakken. Maar laten we even eerlijk zijn: als misstanden op de werkvloer niet onderkend noch aangepakt worden, dan kun je mediteren tot je een ons weegt, maar zal je gestrest en gefrustreerd blijven. Zoals een plant niet in giftige grond kan groeien, kan jij in een toxic werkomgeving onmogelijk relax zijn, laat staan dat je je potentieel zou kunnen ontplooien.

3. Schuldgevoel
Word er gratis mindfulness op je werk aangeboden, denk dan even twee keer na voordat je toehapt. Want feitelijk ga je dan akkoord met de aanname dat de stress die jij ervaart, jouw probleem is. En dat niet alleen… het is opeens ook jouw verantwoording om die stress op te lossen. Terwijl stress op het werk slechts een gevolg is van vervelende werkomstandigheden: daar waar de werkgever verantwoording voor weigert te nemen. Het aanbieden van gratis mindfulness is voor veel werkgevers een ideale manier om zelf de handen in onschuld te wassen, de werkelijke stress-triggers niet aan te pakken, en jou als werknemer een misplaatst gevoel van dankbaarheid op te dringen omdat er toch maar mooi in jouw welzijn geïnvesteerd wordt! Natuurlijk kan zo’n aanpak niet werken, en zo voelen duizenden werknemers zich onterecht schuldig omdat ze nog steeds met stress worstelen terwijl ze gratis een mooie mindfulness-workshop op het werk hebben gekregen.

Kritisch
Lijd je onder stress en wil je er serieus wat aan doen, dan zal je zelf verantwoording moeten nemen voor je emotionele welzijn. Dat betekent niet alleen aan de slag met het aanpakken van paniek-denken, maar ook kritisch kijken naar je werkomstandigheden.

Meer lezen? Je vindt meer inspiratie en praktisch advies in mijn uitgebreide artikel over gratis mindfulness.
Bijdrage: Marisa Garau
Vorig artikelPositieve trends in de verpleeghuiszorg voor mensen met dementie
Volgend artikelRecept vegan tofu gehaktballen