Cannabisgebruikers die willen minderen of stoppen met blowen, willen daarbij liever gesteund worden door hun naasten, dan dat ze een bewezen effectief behandeltraject volgen. Dat blijkt uit een verkennend onderzoek onder gebruikers van wiet en hasj.

Het Grote Hasj en Wiet Onderzoek
Om meer inzicht te krijgen in de opvattingen die frequente cannabisgebruikers hebben over minderen of stoppen met blowen en over hulp zoeken heeft het Trimbos-instituut in 2018 een verkennend online vragenlijstonderzoek uitgevoerd: het Grote Hasj en Wiet Onderzoek (GHWO). De deelnemers zijn doelgericht geworven via internet en de steekproef is daarmee niet noodzakelijk representatief voor alle Nederlandse volwassenen die regelmatig cannabis gebruiken. Cannabisgebruikers konden deelnemen aan het onderzoek wanneer zij regelmatig cannabis gebruikten (minimaal één keer per week).

Problematisch cannabisgebruik
Voor het merendeel van de deelnemers (ruim 70%) lijkt het cannabisgebruik in enige mate problematisch. Zij voldeden naar eigen zeggen aan 2 of meer van de criteria voor een cannabisverslaving. Eerder onderzoek onder frequente cannabisgebruikers (≥3 dagen per week) toont aan dat naar schatting 1 op de 3 frequente cannabisgebruikers een cannabisverslaving ontwikkelt. Tweederde van de ruim 1000 respondenten met een gemiddelde leeftijd van 24,8 jaar is (bijna) dagelijks gebruiker. Onder (bijna) dagelijks gebruikers verstaan we cannabisgebruikers die in de afgelopen 30 dagen op 20 dagen of meer dagen cannabis hebben gebruikt.

Waarom stoppogingen mislukken
Bijna 70% van de deelnemers aan het onderzoek heeft in het verleden geprobeerd om te minderen of te stoppen met het gebruik van cannabis. Meer dan 60% geeft aan van plan te zijn om in de toekomst te minderen of te stoppen met het gebruik van cannabis.

Mogelijk lukte het minderen/stoppen in het verleden nog niet doordat de voorkeur van cannabisgebruikers uitgaat naar matig effectieve vormen van ondersteuning. Zo geven zij de voorkeur aan sociale steun van naasten en minder aan de zorg die volgens de richtlijnen het meest effectief is. Hoewel uit een aantal onderzoeken blijkt dat sociale steun naast of na een behandeling de kans op terugval kan verkleinen, is het niet bekend of sociale steun op zichzelf staand ook helpt bij het minderen of stoppen.

Laagdrempelige online hulp
Een mogelijke oplossing voor cannabisgebruikers die willen minderen of stoppen met cannabis maar liever (nog) geen professionele hulp willen zoeken, zijn online zelfhulp interventies. Online zelfhulpinterventies zijn bewezen effectief en stellen de cannabisgebruiker in staat om zonder professionele hulp aan het reduceren van het cannabisgebruik te werken. Echter, deze vorm van hulp is van alle vormen van ondersteuning het minst bekend onder cannabisgebruikers.

Hulpaanbod beter bekend maken
Het onderzoeksrapport biedt aanknopingspunten voor het verbeteren van de toeleiding naar het huidige hulpaanbod. Het is belangrijk om bewezen effectieve vormen van ondersteuning bij cannabisgebruikers onder de aandacht te brengen. Dit onderzoek laat zien dat frequente cannabisgebruikers goed bereikt kunnen worden via internet.

Om die reden heeft het Trimbos-instituut de ICan (web)app ontwikkeld. In de app kunnen cannabisgebruikers aan de hand van een aantal korte oefeningen een persoonlijk veranderplan opstellen. In dit plan staat beschreven hoe zij kunnen minderen of stoppen met cannabis. Indien het niet lukt om aan de hand van dit plan te minderen of te stoppen worden zij in de app geïnformeerd over het bestaande hulpaanbod en aangemoedigd om hier gebruik van te maken. Momenteel loopt onderzoek naar de effectiviteit van de ICan app.

Meer dagelijkse cannabisgebruikers
Het totaal aantal cannabisgebruikers is tussen 2017 en 2018 stabiel gebleven. Wel is het aandeel (bijna) dagelijkse gebruikers toegenomen. Ruim 1 van de 3 laatste-maand-gebruikers nam dagelijks of bijna dagelijks cannabis. Omgerekend zijn dat ongeveer 220 duizend volwassenen. Dat is meer dan in 2017, toen 140 duizend volwassenen (bijna) dagelijks cannabis gebruikten.

Product
Intentie om te minderen of te stoppen met blowen en opvattingen over hulp zoeken
Een verkennend onderzoek onder online geworven cannabisgebruikers · 2020

Online hulp bij minderen of stoppen met cannabis
Deze publicatie beschrijft het online hulpaanbod om te minderen of stoppen met wiet of hasj.
Meer info

Meer informatie
Neem dan contact op met Margriet van Laar van het Trimbos-Instituut